12 Weetjes over de Papegaaiduiker
Met zijn felgekleurde snavel en droevige blik is de papegaaiduiker een van de bekendste zeevogels ter wereld. Hij vliegt onder water, graaft holen en kan tientallen visjes tegelijk in zijn snavel dragen. Hier zijn 12 weetjes over de papegaaiduiker.
1. Hij heet niet voor niets papegaaiduiker
De papegaaiduiker (Fratercula arctica) dankt zijn naam aan zijn grote, kleurrijke snavel, die een beetje op die van een papegaai lijkt. Maar familie zijn ze niet: de papegaaiduiker hoort bij de alken, zeevogels die goed kunnen duiken. In het Engels heet hij puffin.
2. In de winter verliest hij zijn kleurrijke snavel
Die prachtige oranje, gele en blauwe snavel heeft de papegaaiduiker alleen in het broedseizoen. In de winter laat hij de kleurrijke buitenkant vallen. Wat overblijft is een kleinere, grijze snavel. In het voorjaar groeit de kleurrijke laag weer aan, op tijd om indruk te maken op een partner.
3. Hij draagt tientallen visjes tegelijk
Een papegaaiduiker kan bij één duik meerdere visjes vangen. Hij houdt ze dwars in zijn snavel, netjes naast elkaar. Met zijn tong en stekelige uitsteeksels in zijn bek houdt hij de gevangen vis vast, terwijl hij nog meer vangt. Volgens BirdLife International is het Britse record 62 visjes tegelijk.
4. Hij vliegt onder water
Onder water gebruikt de papegaaiduiker zijn vleugels om te zwemmen, alsof hij vliegt. Met zijn poten stuurt hij. Hij kan tientallen meters diep duiken: volgens sommige bronnen tot wel 60 meter. Meestal jaagt hij echter in ondieper water.
5. Hij woont in een hol
Papegaaiduikers broeden in kolonies op steile kliffen en eilanden. Ze graven een hol in de grond, dat tot zo’n meter diep kan zijn. Soms gebruiken ze ook een oud konijnenhol of een spleet tussen rotsen.
6. Een paartje legt maar één ei
Elk jaar legt een paartje papegaaiduikers maar één ei in hun hol. Beide ouders broeden het om de beurt uit en zorgen samen voor het jong. Ze blijven vaak jarenlang bij dezelfde partner en keren elk jaar terug naar hetzelfde hol.
7. Een paartje tikt met de snavels
Als papegaaiduikers elkaar weer zien, tikken ze hun snavels tegen elkaar. Dat ziet er heel lief uit, en het helpt ze om de band met hun partner te versterken. Ook bij pinguïns zie je zulke begroetingen.
8. Een jonge papegaaiduiker heet een puffling
In het Engels heet een jong een puffling. Het blijft een paar weken in het hol en wordt gevoerd met vis. Daarna vliegt het in zijn eentje naar zee, meestal ’s nachts, om roofvogels te ontwijken.
9. De meeste papegaaiduikers broeden in IJsland
Volgens National Geographic broedt misschien wel 60 procent van alle papegaaiduikers ter wereld in IJsland. Ook in Noorwegen, op de Faeröer en in Groot-Brittannië zijn grote kolonies.
10. Ze leven het grootste deel van het jaar op zee
Buiten het broedseizoen komen papegaaiduikers niet aan land. Ze brengen de herfst en winter door op de open oceaan, waar ze dobberen op de golven en naar vis duiken. Pas in het voorjaar keren ze terug naar hun kolonie.
11. Het gaat niet goed met de papegaaiduiker
Op de Rode Lijst van de IUCN staat de papegaaiduiker als kwetsbaar, en zijn aantal neemt af. In Europa geldt hij zelfs als bedreigd. Belangrijke oorzaken zijn minder vis in zee, onder meer door klimaatverandering en overbevissing.
12. Hij lijkt een beetje op een pinguïn
Met zijn zwarte rug, witte buik en rechtopstaande houding lijkt de papegaaiduiker wel een kleine pinguïn. Maar anders dan pinguïns kan hij gewoon vliegen. Hij slaat daarbij heel snel met zijn korte vleugels.
