9 Bizarre Weetjes over de Zeekomkommer
Een zeekomkommer ziet eruit als een groente, maar het is een dier. En wat voor een: hij ademt door zijn achterste, schiet zijn ingewanden naar vijanden en heeft soms een vis als huurder. Hier zijn 9 weetjes over de zeekomkommer.
1. Een zeekomkommer is familie van de zeester
Zeekomkommers horen bij de stekelhuidigen, net als de zeester en de zee-egel. Ze hebben geen kop, geen hersenen en geen ogen. Met kleine voetjes aan hun onderkant schuiven ze langzaam over de bodem.
2. Hij ademt door zijn achterste
Zeekomkommers hebben geen longen of kieuwen zoals vissen. Ze zuigen zeewater naar binnen via hun anus, en dat water stroomt langs vertakte organen die ‘waterlongen’ heten. Daar halen ze zuurstof uit het water. Daarna persen ze het water weer naar buiten.
3. Er woont soms een vis in zijn kont
Sommige zeekomkommers hebben een vreemde huurder: de parelvis. Dat slanke visje schuift met zijn staart voorop door de anus van de zeekomkommer naar binnen en verstopt zich daar. De meeste parelvissen doen hun gastheer geen kwaad, maar sommige soorten eten van binnenuit stukjes van zijn organen op.
4. Hij spuugt zijn ingewanden uit
Wordt een zeekomkommer aangevallen of raakt hij gestrest, dan kan hij een deel van zijn ingewanden naar buiten persen, meestal via zijn achterste. De vijand heeft dan iets anders om op te kauwen, en de zeekomkommer kan ontsnappen. Daarna groeien de verloren organen in een paar weken weer aan.
5. Sommige soorten schieten kleverige draden
Sommige zeekomkommers hebben nog een ander wapen: de buisjes van Cuvier. Dat zijn witte draden die ze bij gevaar door hun anus naar buiten schieten. In het water worden ze tot twintig keer zo lang en heel kleverig. Een krab of vis die erin verstrikt raakt, komt moeilijk weer los. Ook die draden groeien na een paar weken weer aan.
6. Hij eet zand
De meeste zeekomkommers eten de bodem op. Ze slikken zand en slib, halen er de voedingsstoffen uit en poepen de rest weer uit als schoon zand. Zo houden ze de zeebodem schoon en geven ze voedingsstoffen terug aan het water. Daarom worden ze ook wel de stofzuigers van de oceaan genoemd.
7. Ze verplaatsen tonnen zand
Onderzoekers van het Leibniz-centrum voor Tropisch Zeeonderzoek in Bremen berekenden hoeveel zand zeekomkommers verplaatsen. Op een rif bij Fiji gaat het om meer dan 10.000 kilo droog zand per 1.000 vierkante meter per jaar. Dat is ruim 10 kilo per vierkante meter: een enorme hoeveelheid voor zo’n traag dier.
8. Zonder zeekomkommers werkt het rif minder goed
In een experiment bij Fiji haalden de onderzoekers de zeekomkommers weg. Daarna werkte de zeebodem minder goed als filter voor het water. Volgens het Leibniz-centrum zijn zeekomkommers daarom belangrijk voor gezonde koraalriffen.
9. In Azië zijn ze een delicatesse
In Azië worden zeekomkommers gegeten, vaak gedroogd. Er worden elk jaar meer dan 30.000 ton gevangen, vooral voor de Aziatische markt. Op veel plekken worden ze daardoor overbevist, en dat is slecht nieuws voor de riffen waar ze zo’n belangrijke rol spelen. Benieuwd naar nog meer vreemde zeedieren? Bekijk de bizarre vissen in de zee.
