9 Weetjes over de Boomkikker (die weer terug is in Nederland)

Boomkikker

De boomkikker is een felgroen kikkertje dat in struiken en bomen klimt. Hij is maar een paar centimeter groot, maar op een warme avond in mei hoor je hem van ver. Na een grote achteruitgang gaat het weer beter met hem. Hier zijn 9 weetjes over de boomkikker.

1. De enige boomkikker van Nederland

Boomkikker klimt met zijn zuignapjes tegen een stam
De Europese boomkikker (Hyla arborea) is de enige boomkikker die van nature in Nederland voorkomt. Hij wordt maar zo’n 4,5 centimeter groot. Met kleine zuignapjes aan het einde van zijn tenen kan hij in struiken, riet en bomen klimmen. Meer soorten vind je bij de kikkers die in Nederland voorkomen.

2. Zijn kwaak is van ver te horen

De mannetjes hebben een grote kwaakblaas onder hun keel, die als een ballon opzwelt als ze roepen. Een koor van roepende boomkikkers maakt een verrassend hard geluid, vooral op warme avonden in het voorjaar.

3. Hij leeft vooral in het oosten en zuiden

Boomkikker op een braamblad
In Nederland komt de boomkikker bijna alleen voor op de zandgronden in het oosten en het zuiden van het land. Hij heeft een heel bepaald leefgebied nodig: zonnige poelen zonder vis, met veel struiken en ruigte in de buurt.

4. Vroeger was hij heel gewoon

Tot in de jaren vijftig was de boomkikker in Nederland een vrij gewone kikker. Hij leefde in moerassen en in de dalen van beken en rivieren. Daarna ging het snel bergafwaarts: veel poelen en natte gebieden verdwenen.

5. Hij was voor 80 procent verdwenen

Eind vorige eeuw was het gebied waar de boomkikker voorkwam met maar liefst 80 procent gekrompen. Hij stond toen als bedreigd op de Nederlandse Rode Lijst.

6. Nieuwe poelen hielpen hem terug

Felgroene boomkikker met donkere streep op de flank
De laatste jaren gaat het weer beter met de boomkikker. Dat komt vooral doordat natuurbeschermers en boeren nieuwe poelen hebben gegraven en oude poelen hebben opgeknapt. Op de Rode Lijst van 2024 staat hij daarom in een minder zware categorie dan eerst.

7. Hij is op sommige plekken teruggezet

Sinds 2010 zijn er in het zuiden van Nederland programma’s om de boomkikker terug te brengen in gebieden waar hij was verdwenen.

8. De boomkikkers in de duinen zijn buitenlanders

In de duinen bij Den Haag leven al een tijd boomkikkers, terwijl de Europese boomkikker daar van nature niet voorkomt. Studenten uit Leiden onderzochten het DNA van die kikkers en ontdekten dat het helemaal geen Europese boomkikkers zijn. In Nationaal Park Hollandse Duinen leeft de oostelijke boomkikker uit Griekenland, in het Westduinpark de Italiaanse boomkikker. Ze lijken zo op onze boomkikker dat je het verschil alleen in het DNA ziet. Waarschijnlijk stammen ze af van huisdieren die ooit zijn losgelaten, meldde Scientias.

9. Hij is familie van veel exotische boomkikkers

Wereldwijd zijn er honderden soorten boomkikkers, vooral in tropische regenwouden. Sommige zijn felgekleurd of kunnen zelfs zweven tussen de bomen. Ook de glaskikkers met hun doorzichtige buik leven in die bossen. Meer kikkerfeitjes lees je in de weetjes over kikkers.

Bronnen